Facebook Twitter Google +1     Admin

ORAIN ELKARRIZKETA.ARNALDO OTEGI:"Estrategiaren ardatza prozesu independentistan jarri behar da, eta ondorioen agenda hor kokatu"

20141026094627-arnaldootegi.jpg

IÑAKI PETXARROMAN/BERRIAkoa

ETAk iragarri du bere egitura armatuak eta logistikoak desegin dituela. Zer garrantzi du erabaki horrek?

Erabakia berez bere garaian borroka armatua behin betiko bukatzeko egindako urratsaren segida logikoa eta koherentea iruditzen zait. Esan nahi baita, behin erabaki hura hartuta, ETAren egitura ororen desegitea eta desarmea direla etor daitezkeen jokaleku bakarrak. Alor politikoan, aldiz, erabakiaren garrantzia handia da, funtsean urratsa aldebakartasunaren logikan kokatzen delako, eta, beraz, gure herriaren askapen prozesuak dituen beharrei begira egiten delako, eta inolaz ere ez estatuei
begira.

Espainiako Gobernuak betiko moduan erantzun dio, ETAk egin behar duen bakarra desegitea dela esanez.

Zorroztasun handiz aztertu behar dugu zeintzuk diren momentu historiko honetan estatuak dituen interesak. Gauza bat da publikoki esaten duena, eta beste bat, ziurrenik, interesatzen zaiona. Askotan ohiko politika publikoan esaten dena benetan nahi denaren mozorroa besterik ez da izaten. Adibidez, ez zuten egunero esaten ezker abertzaleak bide demokratikoen aldeko apustua egin behar zuela? Eta, egin genuenean, atxilotu eta espetxeratu gintuzten... eta gauza bera esan daiteke ETAri desarmatzeko egiten zaion eskaerekin, zeren eta lehen urratsa egin zuenean nazioarteko begiraleak Auzitegi Nazionalera eraman zituzten.

Jarraitu behar du ETAk desarmatzen?

Herri honek esku artean duen askapen prozesuan urrats erabakigarriak egite aldera, galdera hauei zorrotz erantzun beharra dago: ETAren desegitea eta desarmatzea interesatzen zaizkio estatuari? Eta gure herriari? Eta horiek ondorioen arloan egin beharreko galderak badira ere, gatazka politikoaren alorrean ere tenorea heldu da halako galderei erantzuna emateko: posible da erdiestea estatu honekin Euskal Herriaren nazio aitortza eta erabakitze eskubidea bere barnean bilduko duen akordio demokratikoa? Soilik galdera horiei zorrotz eta zuzen erantzunez eginen dugu aurrera.

Urkulluk uko egin zion McGuinness eta Powellekin biltzeari Bilbora egindako azken bisitan. Zer iruditzen zaizu?

Nik, errespetu osoz, lehenik esango nuke bakoitza bere erabakien jabe dela. Ez nuke nahi Urkullurekin ika-mikan sartzea. Baina, hori esanda, iruditzen zait erabaki horrekin euskaldunak munduaren luze-zabalean dugun abegikor izen on hori toki kaskarrean utzi duela, eta, beraz, bere jarrera euskal jendartearen borondatetik oso urrun dagoela. Hortik gaindi, oso mingarria egiten zait ikustea lehendakariak zer-nolako urruntasunez jokatu duen nazioarteko begirale horiekin (PPkoen pozerako) eta, berriz,
zer-nolako borondatea erakusten duen herri honen eta bakearen aurka direnekin
edozelako elkarrizketa eta akordioak lortzeko.

ETAk eta ezker abertzaleak urratsak egin arren, bake prozesua geldirik dagoen itxura dago. Uste duzu baduela etorkizunik?

Prozesu hau ez nuke bake prozesu bezala definituko, halakoek ezinbesteko baldintza bat bete behar dutelako: alde guztien konpromisoa eta akordiorako borondatea. Hemen soilik independentismoak agertu du konpromiso hori hitzez eta ekintzez. Beraz, hau askapen prozesu bat da, non bere garapenerako ezker abertzaleak uko egin dion biolentzia armatuaren erabilera politikoa ulertzeari, eta non, ondorioz, ETAk borroka armatuaren bukaera adierazi duen. Estatuak, aldiz, ez du halako apusturik egin, ezta egingo ere, bortizkeria beharrezkoa zaiolako herri honi hitza eta erabakia
ukatzeko.

Zergatik uste duzu estatuek hartu dutela irtenbidearen ate guztiak ixteko erabakia?

Gure estrategiaren aldaketak zein mundu mailan dugun zibilizazio krisiak estatu espainiarraren zutabeen pitzadura ekarri dute hasi monarkiaren krisitik, ustelkeriarekin jarraitu, edota alor ekonomiko edo territorialarekin bukatuta. Egoera horrek maniobra politikorako tarterik gabe utzi du estatua. Trantsizio garaian, autonomiaren eskaintza zuen, eta hori izan zen amu-eskaintza independentismoari aurre egiteko. Fase hori bukatu da, agortu dugu.Ondorioen agenda erabiltzen ari da estatua, helburu bakarrarekin: ez piztea Kataluniaren moduko beste prozesurik.

Zein da egoera, beraz, orain?

Horri guztiari garrantzia estrategikoa duen beste faktore bat gehitu behar zaio: bai Europan (Eskozia, Flandria...) eta bai estatu espainiarrean (Katalunia edo Euskal Herria), gero eta nabarmenagoa da independentismoak gehiengo sozial zabalak barnean biltzeko duen ahalmena. Hartara, estatuak alarma gorri guztiak piztu ditu, eta denbora irabaztea du xede bakarra, horretarako immobilismoa praktikatuz eta susmoa dut ez dela estatua horretan ari den bakarra. Euskal Herriaren kasuan, denbora irabazte horretarako, ondorioen agenda erabiltzen ari da, helburu bakarrarekin: ez piztea Kataluniaren moduko beste prozesurik.

Ezker abertzaleak ETAren biktimekin edukitako hoztasuna aitortu zuen ekitaldi batean. Hala ere, gehiago eskatzen diote hainbatek, hori erabaki taktikoa dela salatuz, eta ez erabaki etikoa. Zer esango zenieke?

Horrelako kritikak edota oso ikuspegi itxiarekin egiten diren hainbat gogoeta ikusirik, askotan etsipen puntu bat sentitzen dut. Adibidez, izugarria iruditzen zait entzutea gauzak abendua baino lehenago mugitu behar direla, bestela gero hauteskunde garaian sartuta zailagoak izango direlako ziur naiz gauza bera sentituko duela Paul Riosek (bihoazkio hemendik neure babes eta animo guztiak!). Halakoak entzutean,
sarritan hau pentsatzen dut: hau al da herri honetan klase politikoak, komunikabideek... dugun maila? Hain azkar ahaztu zaigu apenas orain dela sei edo zazpi urte genuen egoera? Eta oraindik itxi gabe dauden zauri eta
sufrikarioak?

Baina harago joan behar du ezker abertzaleak?

Begira, ezker abertzalearen estrategia alda zedin eginiko lana izugarria eta gogorra izan zen, tentsio handikoa, orain hainbat gauzaren inguruan izugarrizko arinkeriaz ibiltzeko. Gu etika iraultzaileaz mintzo gara, etika bakarra ez dagoelako, kontakizun bakarra egon ez daitekeen bezala. Beraz, faktore etikoak kontuan hartu gabe hautua egin genuela dioenak ez du egia esaten. Baina, noski, gure printzipio etikoak ez
dira etika burgesarenak (eta etika burgesa zer den jakin nahi duenak begira diezaiola PPk abortu legearekin egin duenari, hots, printzipio sakratua zena boto miserable batzuen truke aldatu).

Zeintzuk dira zuen printzipio etikoak?

Behin irakurri nion Fidel Castrori beste jendarte baten alde borrokan ari den iraultzaile orok, aukeran, giza sufrikario gutxien sortuko duen bidearen alde egin beharko lukeela. Horri buruz badu ezker abertzaleak zer gogoetatu. Baina, hori esanda, eta gauzak beren tokian jartzeko, gehituko nuke ez garela bakarrak. Estatuek badute sekulako ardura historikoa. Guk gure ardurak gure herriaren aurrean onartzeaz gain, ordaindu ere garesti ordaindu ditugu, eta ordaintzen jarraituko dugu. Horrek, hala ere,
ez nau kezkatzen; aitzitik, pozten nau, horretan ere berdinak ez garela frogatzen dugulako.

Euskal Herriratzeko eskaria egin zenuten presoek, baina ez duzue baiezko erantzunik jaso. Zergatik?

Arrazoia sinplea da: euskal independentismoak, ondorioei begira dagoen bitartean, ez du martxan jarriko prozesu independentista, eta, ondorioz, estatuan ez da bigarren fronte bat irekiko Kataluniakoarekin batera.

Frantziako Gobernuak preso gutxi batzuk gerturatu ditu. Egon liteke Paris eta Madrilen arteko nolabaiteko desadostasunik gai honetan?

Ezin dugu ahantzi azken hamarkada luze hauetan gure herriaren aurkako estrategian bi estatuek eskutik egin dutela bidea. Hala ere, ziur naiz Ipar Euskal Herrian oso indartsu garatu den dinamika sozial eta politikoak pitzadurak sortuko dituela Frantziako Gobernuaren barne kohesioan. Bide horretan sakondu behar da.

Egindako mina aitortu dute presoek. Hori aintzat hartu beharrean, min bidegabea aitortzeko eskatu diote alderdiek eta Jaurlaritzak. Zer iruditzen zaizu?

Neuri, bederen, biktima zuzenek ez didate sekula halakorik planteatu. Beraz, etengabe aldatzen diren eskaera berriek ez dute inongo xede etikorik, xede politikoa baizik. Hemen EAJk nahi duena oso zehatza da: ezker abertzaleak aitortzea 1977an trantsizio politikoaren inguruan eginiko diagnostikoa guztiz okerra izan zela; aitorpen publikoa eginez,gainera.

Eta zein izan zen diagnostikoa?

Bada, frankismoaren erreformatik etorritako esparru juridiko-politikotik ezinezkoa egingo zitzaiola herri honi bere eskubideak eskuratzea. Beste alderdi batzuek, EAJ barne, kontrakoa defendatu zuten, frankismoaren erreformari babesa emanez. 35 urte igaro dira, eta diagnostikoan nork asmatu zuen bete-betean, gainera jakiteko, Kataluniari begiratu besterik ez dago, edota Erkoreka jaunak eginiko azken adierazpenei, zeinetan egungo egoera frankismoarekin alderatzen zuen. Beste gauza bat da diagnostiko horren ondorioz martxan jarritako estrategia zehatzen inguruan egin daitekeen eztabaida. Onartzen dut hori bai, hori guztiz eztabaidagarria dela, baita
printzipio etiko iraultzaileen ikuspegitik ere. Eta horretaz garbi daukat badugula zer hausnartua.

Estrasburgoko auzitegiaren erabakiz 60 bat preso kaleratu ditu Espainiak. Antzeko kaleratze masibo gehiago espero daiteke?

Sekulako poza hartu genuen, baita alor politikoan ere, besteak beste frogatu zelako haien legalitatearen esparruan ere borroka eginez batzuetan lorpen handiak eskuratzen direla. Ziur naiz epai horretan estrategiaren aldaketak zerikusi handia eduki zuela.

Gizartearen aldetik sumatzen al duzu indar nahikorik presoen egoera mugitzeko?

Gure konpromiso etikoaren ikuspegitik erantzun nahiko nuke: gu militante politikoak gara, boluntarioak; gure bertute eta akats guztiekin gure herriaren alde musu truk borrokatzen garen euskal herritarrak gara. Beraz, ez gara inor gure herria epaitzeko; aitzitik, gure herria da gure epailea. Euskal preso politikoek gure herriarengandik babesa eta maitasun handia jasotzen dugu, baina, aldi berean, presoak eta ezker abertzaleko kideok gure herriari zor gatzaizkio, eta, alde horretatik, aitortuko dizut gure
herriak aspaldi planteatu zizkigun aldaketak agian ez ditugula beharrezko azkartasun eta inteligentziaz betetzen jakin. Horrek ere autokritikarako beta eman beharko liguke, gure herriari hori ere zor diogulako.

Behin baino gehiagotan ukatu dizuete libre irteteko aukera zuri eta Bateraguneko beste kideei. Zigor osoa bete beharko duzue, beraz. Zergatik?

Hasieratik nahiko argi genuen zigorra osorik beteko genuela. Gogoan dut Donostiatik etxera miaketa bat egitera eraman nindutenean, Zarauzko ordainlekua pasatu genuenean, zera pentsatu nuela: urte dezente joango dira hemendik berriz ere pasatu baino lehen. Zigorra osorik betetzearen arrazoia hau dela iruditzen zaigu: orain dela sei-zazpi urte espainiar gobernuak munduko kantziler guztiei helarazten zien mezu hau: ETA militarki suntsitzen eta ezker abertzalea bazterketa politikora eramaten ari gara. Gure estrategia aldaketarekin, testuinguru hori hankaz gora jarri eta konfrontazioa eremu politikora eraman genuen, estatuaren helburuak suntsituz.
Hori ez digute barkatzen, eta horregatik gaude preso. Gauzak horrela, bakearen aldeko bide horretan bereziki aprobetxatuko nuke berriro berresteko neure lana baino askoz garrantzitsuagoa izan zela Sonia, Arkaitz eta Mirenena... eta baita
Jesus Egigurenena eta Paco Egearena ere.

Zure kasuan, gainera, politikan jarduteko aukera kendu dizute. Estrasburgok konponduko al du, gutxienez, hori?

Alor juridikoan Estrasburgok arrazoia emango digula ez dugu zalantzarik. Alor politikoan, berriz, ateratzean ni non egongo naizen ez dute ez espainiar gobernuak ez auzitegiek erabakiko, gure kideek baizik.

Egunero jasotzen dituzu mundu osoko elkartasun mezuak. Uste duzu munduari iritsi zaiola Bateraguneko kideekin egindako bidegabekeriaren aztarnarik?

Gure kasuan beste askorenean bezala, gure konpromisoak nazioarteko hainbat harreman estu edukitzea ekarri digu. Orain, hori aprobetxatuz eta Bateragune auzian gertatutakoa profitatuz, estatuaren benetako izaera antidemokratikoa eta presoen arazo orokorra agerian uzteko baliatzen ari gara gure espetxealdia. Lan horrek emaitzak izan ditu, eta gehiago izango dituela uste dut.

Barne gogoeta eta eztabaidaren ondoren, nola ikusten duzu egun ezker abertzalea?

Azken hamarkada luze hauetan eginiko azterketak ondorio hau aterarazi dit: ezker abertzaleak sekulako gaitasuna du jokaleku berriak sortzeko eta gure herrian sekulako ilusioa pizteko. Baina, gero, alimaleko arazoak ditu sortutako jokaleku berrira egokitzeko eta koherentziaz jokatzeko. Beti sekulako inertziak sortzen zaizkigu egoera berriei iraganeko edota betiko eskemekin erantzuteko.

Zehatz dezakezu hori?

Adibidez, iraganeko eskema politikoak, antolakuntza ereduak edo zuzendaritza moldeak erabiltzeko sekulako joera agertzen dugu hori sinpleki ezinezkoa denean, estrategia eta jokaleku berriei beharrezkoa dugun zuku politikoa atera nahi badiogu, bederen. Bere garaian estrategia aldaketak lehen iraultza ekarri bazuen, orain bigarrenari heldu behar zaio: gure kultura politikoa aldatzea ekarriko duena, alegia; soilik horrela lortuko dugulako independentziaren proiektu eraberritua sortu eta horren aldeko gehiengo sozial sendoa osatzea Euskal Herrian. Badakit Sortu horretaz gogoeta egiten ari dela, eta ziur naiz asmatuko duela.

Aldebakartasunez erabaki du ezker abertzaleak aurrera egitea prozesuarekin. Noizbait horrek ez al du talka egingo Frantziaren eta Espainiaren itxikeriarekin?

Talka demokratikoa da prozesuaren motorra. Edo norbaitek uste al du talkarik edo borrokarik gabe erdiets daitezkeela gure helburuak? Eta, hori esanda, oraindik harago joango nintzateke: gure estrategia historikoak gure eskubide nazional eta demokratikoak bere barnean bilduko zituen esparru demokratikoa estatuarekin negoziatu eta akordatzea zuen helburu.Bada, agian garaia heldu zaigu pentsatzen hasteko askapen prozesua osorik eta bururaino estatuarekin inolako akordiorik gabe egin beharko dugula.

Ez dago inongo tokirik akordiorako?

Katalunia hori erakusten ari zaigu. Eta, estatuaren egungo eta jarrera historikoa aztertuta estatu mailako iraultza demokratikorik gertatzen ez bada, hirugarren bidea planteatzen duen oro kea besterik ez da saltzen ari. Hori gertatzen zaie Uniori eta subiranotasun partekatuaz mintzatzen direnei. Edo norbaitek uste al du PP edo PSOEren gobernuek borondatea dutela espainiar herriarena soilik den burujabetza
inorekin partekatzeko? Izan gaitezen errealistak: hemen alternatiba bakarra
independentzia da.

Lan instituzionalean murgilduta dabil ezker abertzalea, erakunde guztietan. Horrek haren kapital militantea eta gizartea aldatzeko grina higatzeko arriskurik ikusten duzu?

Behin esaldi hau irakurri nion Lenini: Politika egitea amildegien ertzean ibiltzea bezala da. Beraz, mundua aldatu nahi dugunontzat, arriskuz beterikoa da gure ekinbide politikoa. Arrisku horien kontra uste dut bi antidoto indartsu badirela. Alde batetik, oso garbi edukitzea lan instituzionala oso garrantzitsua eta beharrezkoa izanda ere ez
ditugula lortuko gure helburu nazionalak eta sozialak soilik eremu horretan
egiten dugun lanarekin. Eta, bestetik, ohiko politikaren asimilazio arriskuak
aldentzeko, kontrabotere herritarra sortzea eta eraikitzea guztiz beharrezkoa
zaigula (sindikalismoan, ekologian, feminismoan, kulturan...).

Autonomoak?

Kontrabotere horiek autonomia osoa eta kritikarako tarte mugagabea behar dute, soilik horrela izango direlako eraginkorrak. Bi antidoto horiekin ziurtatuko dugu bai instituzioetan eta bai herri borroketan egiten dena norabide berean joango dela; hots, jendarte aske, kultur eta sozialki oso aurreratua eraikitzeko norabidean.

Zer deritzozu instituzioetan EH Bildu Sortu barne delarik egiten ari den lanari?

Lan horretan ari direnei beti helarazi dizkiet babesa, errespetua eta miresmena. Horrek ez du esan nahi eta badakite ez naizela kritikoa hartu diren hainbat erabakirekin edo hainbat kudeaketaren estilo eta moduekin. Baina ni kartzelan nago eta haiek lanean, eta hori ere kontuan hartzen dut. Hala ere, ez da neure iritzia garrantzitsuena:garrantzitsua herriaren iritzia da, herriari dagokiolako gure lana epaitzea.Jendartea aldatu nahi dugunok gure lan instituzionala ondo edo gaizki egiten
ari garen jakiteko, galdera xume bati erantzun behar diogu: kudeatzen ditugun
instituzioetan zer aldaketa sumatu dute herritarrek, adibidez, etxebizitza politikan? Politika sozialean? Kulturan? Parte hartze prozesuetan? Alternatiba eraldatzailea izan nahi dugunok hor jokatzen dugu gure sinesgarritasuna. Hor dago gakoa.

Hiru urte hauetan zertan asmatu du ezker abertzaleak? Zertan huts egin du?

Oraindik ere bide luzea egiteko badugu ere, estrategiaren aldaketa eta aliantza herritar zabalak eginda (EH Bildu)bete-betean asmatu dugula esango nuke. Hutsak arestian aipatutakoak dira, hots,estrategia berriari iraganeko molde eta eskema politikoekin erantzuten jarraitzea, horrek duen potentzialtasuna asko mugatzen duelako.

Zure ustez, zeintzuk dira ezker abertzalearen erronka nagusiak datorren garai politikoan?

Berriro ere abardura bat eginen dut: ni ez nago kalean, eta, beraz, ez nago zuzendaritzan. Beraz, neureak ekarpenak besterik ez dira, eta horrela ulertu behar dira. Horrela, esango nuke, lehenik, oraino bizi garen fase historikoaren dimentsioaz ez garela jabetu. Fase historiko hau ulertzeko, ardatzak hartu beharko genituzke kontuan. Batetik, kapitalismoaren krisia ez dela krisi zikliko arrunt bat, eta mundu osoa
jokalekutzat duen talka ekonomiko eta militarra dakarrela; besteak beste, orain
arteko potentzia hegemonikoaren gainbehera dakarrelako AEBak eta suspertzen ari
diren potentzia berrien jaiotze luzea Txina, batik bat. Horretaz jabetuz,
hobeto ulertuko genuke Ukrainan eta Sirian gertatzen ari dena edo Japoniak bere
berrarmatzearen alde egin berri duten hautua.

Eta Euskal Herrian?

Beste ardatza estatu espainiarrak duen egiturazko krisia da, zeinean trantsizioan eraikitako ereduaren oinarri guztiak zalantzan dauden. Testuinguru horretan, garbi daukat frankismoan herritik sorturiko askapen proiektuak fase bat agortu duela. Beraz, orain, proiektu hori berriz herrira itzuli, eta, herriarekin batera, XXI. mende hasiera honetako testuinguruari erantzuteko proiektu independentista eta sozialista berritua
amestu, eztabaidatu eta eraiki behar dugu. Horretarako eztabaida, estrategikoa
denez, egitura itxietatik atera eta herrietan eta herriarekin egin behar da,
orain kohesioa baino gehiago ilusioa eta pasioa behar direlako borroka egiteko.

Zehatz dezakezu gehiago zure proposamena?

Gure bidea egiteko orduan, ikasgaia Herri Batasunaren sorrera prozesutik hartzen dut herriz herri antolatu zenean, Alkaterik hoberena herria filosofia defendatu zuenean, Herritar Batasunaren aldeko hautua egin zuenean.... Hasier Arraizi irakurri berri diot momentu honetan Sortutik harago Fronte Zabala ongi antolatzea dela benetan garrantzitsua. Ados nago. Eta Fronte Zabal horrek ezin du galdu bere barne aniztasuna,bere barne kultura ezberdinak eta batik bat bere funtzionatzeko eredu
demokratikoa, non erabakiak kide guztiek hartzen dituzten. Soilik horrela
lortuko dugu Fronte Zabala modu egonkor eta eraginkorrean eraikitzea. Norbaitek
gaur galdetuko balu zein zen estrategia aldatuz lortu nahi genuen helburua,
honela erantzungo nioke: alor nazionalean, Katalunian egiten ari den prozesua
egitea, eta alor politiko-ideologikoan, edota antolakuntza ereduan, 1978an
Herri Batasunak martxan jarri zuena.

Ziklo politiko-militarretik ordainik gabe
irten izana ezker abertzalearen beraren ardura dela leporatu izan dio EAJk,
trenak pasatzen uzteagatik. Kritika hori aintzat hartzeko modukoa da?

Ez daukat inongo arazorik onartzeko
protagonista izan naizen prozesuetan (Lizarra, Loiola) hutsak egin genituela.
Eta, hori esanda, huts horien erantzukizuna ez dut beste norbaiten teilatuan
jartzen, neurean baizik. Argi gera bedi. Hori esanda, neure kezka zera da:
EAJk, halakoak esanda, zer lortu nahi du? Gure arteko liskarrak piztea? Edo guk
iraganeko dinamikei jarraiki prozesu horietan EAJren jarrera zorrozki
kritikatzea? Berriz diot: aurrera begiratzeko garaia da, eta ez atzera. Alde
horretatik, Ibarretxek eta igo Iruinek argitaratutako gutuna, txalogarria ez ezik, eredugarria ere iruditzen zait. Hori da bidea.

Zer iruditzen zaizkizu herrikoen eta Segiko 40 gazteren auzietan Auzitegi Nazionalak hartutako ebazpenak?

Gazteen absoluzioak asko poztu gintuen; herrikoenak, aldiz, kezkatu. Eta kezka berarekin begiratzen diegu ondorengo epaiketei. Hala ere, ez genituzke azterketa politiko mardulak egin behar egiten diren epaien inguruan. Azken finean, ahaztu behar ez duguna zera da: Auzitegi Nazionala, Gorena eta Konstituzionala gobernuak kontrolpean dituen tresnak dira, eta prozesua geldiarazten saiatzeko erabiliko ditu.

Europako zenbait herritan, prozesu subiranistak indarrez beterik daude: Katalunia, Eskozia... Zer iritzi diozu bizi garen egoerari?

Orain dela bost urte pasatxo, ezker abertzalearen estrategiaren aldaketa proposatuz Argitzen ponentzia idatzi genuenean, hauxe genioen: Egun, baita Europako Batasunean ere, estatu berriak sor daitezke, betiere horretarako gehiengo sozial zabalak demokratikoki eraikitzen badira. Orain dela gutxi, Eskoziak hori frogatu du eta ezezkoak irabazi badu ere, ziur naiz pentsatzen dugun baino lehenago eskoziarren independentzia ikusiko dugula.
Estatu espainiarrean ere, bere berezitasun handiekin, martxan dago Kataluniako
prozesu independentista. Nik halako prozesu baterako oinarrizkoak diren lanak
dezente atzeratuak ikusten ditut Euskal Herrian, besteak beste oraino XXI.
mendeko proiektu independentista eta ezkertiarra marraztu eta eraikitzeko
eztabaida herritarra abian ez dagoelako.

Gertutik begiratzen diozu Kataluniako egoerari. Lortuko al dute kataluniar independentistek euren helburua; alegia, estatu burujabe bat sortzea?

Gurekin alderatuz, Kataluniak aipatutako eztabaida egin du. Ibilbide orri zehatza ere badu, eta, gainera, independentziaren Liburu Zuria ere egina dauka. Hori gutxi balitz bezala, milaka boluntario martxan dira etxez etxe independentziaren beharraz jendea
konbentzitzeko. Prozesu horrek zailtasun handiak izango ditu, izugarrizko
oztopoak, baina neuretzat itzulezina da. Eta itzulezina da arrazoi honengatik:
prozesua bere jatorrian eta garapenean alderdien agendatik eskuratu eta herriari
eman zaiolako. Azkenean, prozesuaren protagonista bakarra herria da. Horrek
ikasteko parada eman beharko liguke.

 Horrek nola eragin diezaioke Euskal Herriari?

Eragina badu jada; besteak beste, niregana edo zuengana datozenek galdera bera egiten dutelako: zergatik ez dago martxan Euskal Herrian Kataluniako prozesu independentista bera? Ziur naiz galdera hori gero eta sektore zabalagoak egiten ari direla.

Behar besteko indarrarekin ari zaie Euskal Herria aurre egiten testuinguru horretan sor litezkeen aukera politikoei?

Berriro diot: ez nago ez kalean eta ez zuzendaritzan... Eta, beraz, neure ziegatik ikusita oso zintzoki erantzungo dizut: ene ustez, ez.

Buruiabetza prozesuak eta Euskal Herria

Gure Esku Dago joera ezberdinetako abertzaleak eta erabakitze eskubidearen aldeko eragile ugari batzen ari da. Ekainaren 8ko erakustaldiaren ostean, baikor zara ekar dezakeenaz? Lehen egindako urratsa ikusgarria izan da. Orain beste urrats batzuk iragarri dira, eta, ene ustez, mobilizazioekin batera proposamen zehatzak egiteko tenorea ere heltzen ari da. Hori esanda, eta, atrebentzia handi samarra gerta badaiteke ere, mugimendu horretan buru-belarri ari direnei zerbait esanez gero, hau litzateke: ez utzi inori soilik herritarrena den agendan esku sartzen; izan herri, eta inola ere ez alderdi.

Gatazkaren korapiloa askatu gabe burujabetzaren bidean sar daiteke Euskal Herria? Edo uste duzu aurrena gatazkaren ondorioak gainditu behar direla?

Bere garaian estrategiaren aldaketa planteatu
genuenean, prozesua bi alorretan zatitu genuen nahiko era mekanikoan: lehenik
ondorioak gainditu, eta gerora etorriko zen gatazka politikoa gainditzea.
Denborarekin ikusita, uste dut garai horretan oraindik negoziazio eskema klasikoak
oso pisu handia zuela guregan, edo neure eskemetan bai, bederen. Hortaz, nik
neuk ere autokritika egin beharra daukat. Eskema horrek prozesua termino oso
itxi eta mekanikoetan ulertarazi eta gararazi digu, hura termino dialektiko eta
dinamikoetan ulertu eta garatu beharrean. Hartara, esango nuke prozesua osotasunean ulertu beharko genukeela.

Beraz, burujabetzari heldu beharra dago.

Burujabetzaren bideari ekitea, posible ez ezik, ezinbestekoa ere bada. Zergatik? Bai ondorioen alorrean eta bai alor politikoan irtenbideak behartzeko bide eraginkorrena eta, ziurrenik, bakarra izan daitekeelako. Beraz, gure estrategia orokorraren ardatza prozesu independentistan jarri behar da, eta ondorioen agenda hor kokatu. Eta,
aldebakartasunez gaindi daitezkeen ondorioen agendaren osagaiak aldebakarreko
erabakien bidez gainditu, prozesu independentista indartzeko. Hor kokatu behar
dugu presoek egin beharrekoa. Hau da, egiten ditugun urratsak prozesu
independentistaren mesedetan eta horren garapenean kokatuz, halabeharrez arazo
horri eman behar zaion irtenbide mailakatua bai, baina ikuspegi orokor eta osoa
emanez.

Irudikatzen al duzu Euskal Herri independente bat epe labur samar batean?

Oraingoz, Euskal Herria estatu bat izateko ez dago mahai gainean ez proposamen zehatzik zer estatu mota?, zer eredu sozial?,ez ibilbide orri zehatzik zer denboratan?, zein subjektu?. Beraz, prozesu hori egiteko herri honek ez ditu beharrezkoak diren tresnak. Tresna horiek herriz herri, taburik gabeko eztabaida zabal eta ireki batean, aurreiritzirik gabeko bidea eginez eraiki daiteke soilik. Pasioa eta ilusioa piztuko duen proiektu eraikitzaile eta erakargarria sortu behar da. Hori eginez, ez da bidea erraza
izanen, baina independentzia pentsatzen dugun baino eskuragarriagoa dela
konturatuko gara.













































































































































































 

















































































































 













































 

26/10/2014 09:46. ORAIN-Euskal Aldizkaria Katalunian #. sin tema

Comentarios > Ir a formulario





Blog creado con Blogia. Esta web utiliza cookies para adaptarse a tus preferencias y analítica web.
Blogia apoya a la Fundación Josep Carreras.

Contrato Coloriuris